YÖRESEL DİL

TÜRKÇE KARŞILIĞI

CÜMLE İÇİNDE KULLANIMI

Abrul

Nisan

Abrul ayından sonra yaylaya gideceğiz.

Accuk

Az olan

Accuk elma versene.

Ağuşık

Yarı açık

Kapı ağuşık, hırp olmuyor.

Ahacuk

İşte

Bizim ev ahacuk

Akınmak

Kaymak

Çocukların akınmaktan pantolonları yırtıldı.

Akuru

Yamaca paralel

Akuru gel

Alaf

Hayvanlar için yaprak demeti

Ahmet alaf almaya gitti

Alemeşkere

Açıktan, alenen

Alemeşkere bu yapılır mı?

Andır

İşe yaramayan

Andır galsın

Angıramak

Avazı çıktığı kadar bağırmak

Angırama geliyorum.

Anlak

Meydan

Annama gel.

Annaklamak

Bakmak

Beri ennakla

Argış

Yük için ara verilen ver

Odunu argışa attık

Aşak

Eğerceğin yuvarlak parçası

Eğerceğin aşağını kaybettim

Aşana

Mutfak

Aşana çok sıcak oldu.

Aşar

Turşu kurma maddesi

Bu seneki aşarım beter zollu olmuş heri.

Aşki

Tevekkeli

Usta hastaymış. Aşki işe gelmedi.

Atlamak

Ayıklmak, temizlemek

Bahçe atlamaya gittiler.

Avu

Zehir

Avular çiçek açtı

Ayam

Hava

Ayam zabacca beter zollu olacak

Ayama

Lakap

Onun ayaması keçemen.

Bad

Koyun geceleme yeri

Koyunlar bada girdi.

Başşak

Fındık sonu toplanan artık

Günde 1 got başşak ederim.

Bayak

Biraz önce

Bayak öyle demiyordun ama.

Bece

Bu gece

Bece bize gel

Bere

Koyu sağma yeri

Koyunlar bereye indi kuzular birazdan gelir

Bıldır

Geçen sene

Bıldır daha iyi mahsul vardı.

Bibi

Büyük hala

Bibimlere gideceğiz akşama kalmayın.

Bişi

Gizli şey

Akuru gel bişi diyeceğim

Bitdoma

Azıcık, çok az, küçük

Bitdoma mısır verdi.

Biz

Miz

Danaya biz taktık emmesin diye.

Boydak

Tek basına, başı boş

Oğlan boydak gelmiş.

Bozaltı

Alaca karanlık

Sabah bozaltısına çıktı gitti.

Böce

Fasulye

Bu sene böcemiz yok

Buymak

Üşümek

Hava çok soğuk buydum.

Büngüldemek

Yerinde duramamak

Ne büngüldüyorsun ?

Caht

Gayret

Sınıfını geçmeye caht ediyor.

Caplama

Fıraklıya yatay çakılan çıta

Fıraklıya caplama vuracağım.

Caranak

Sağanak yağmur

Caranak geldi ıslandım.

Caydak

Yalniz, sade

Oğlan caydak geldi.

Celecoş

Keş’ten yapılan yemek

Sahura celecoş yapalım.

Cenik

Sahile yakın köyler

Yayladan cenige gidiyorum

Cıbban

Alkış

Öğle sevindi ki; cıbban attı.

Cıdık

Tuzak

Cıdığı kurdum.

Cıftır

Hızlı

Cıftır gibi gittim geldim.

Cıldırt

Çok sulu

Ayran caldırt su !

Cılga

İnce su yolu

Otlağa cılga çektim

Cımbış

Komik

Beter cımbış heri

Cındık

Küçük

Çocuk cındık gibi

Cırıtta

Hamur kızartması

Sabah cırıtta yiyeceğiz.

Cıvırtmak

Zehirli İshal olmak

İnek cıvırtıyor.

Cıymak

Ağaç kökü

Çam kayalara cıymak salmış.

Cicik

Meme

İneğin cicikleri yara olmuş

Cilim

Su gecirmez çamur

Saca cilim çamur getirdim.

Cimbar

İğreti baraka, kahve

Akşama cimbara gel

Çalpama

Yoğurdun çırpılmışı

Yoğurt çalpa da içelim.

Çangal

Sırık

Fasulyeler çangalda sallanıyor.

Çara

Akıntı

İnekten çara geldi.

Çavgun

Yatay yağan yağmur veya kar

Merekteki otlar çavgundan ıslanmış.

Çeç

Bozuk para, ayıklanmış fındık

Biraz çeç fındığım var.

Çencik

Kapı mandalı

Kapının çengiğini taktınız mı?

Çentii

Dasdar’dan yapılan çanta

Bi çenti honça geldi.

Çentik

İz, yara

Ağaca çentik atmışlar.

Çetdüğüm

Kördüğüm

Gınnap çetdüğüm olmuş

Çıpır

Alaca renkli

Yılan çısçıpır.

Çıpırlak

Çok renkli

Kazağın rengi çok çıpırlak

Çort

Dikenli yer

Dikkat et çorta düşersin

Çölük

Küçük ağaç parçası

Çocuklar çölükle oynuyor.

Çömen

Otluk

Çömenden ot getir.

Çömez

Çocuk

Çömez kolukla iş yapılmaz.

Çöör

Mısırın köke yakın kısmı

Otu çööre kaldırdık.

Çöten

Mısır ambarı

Darıyı çötene koyduk.

Dadduk

Tatlı, sevimli

Ufaklık beter dadduk.

Dasdar

Geniş olmayan Yün kilim

Dasdar dokumaya gittiler

Debertmek

Karıştırmak

Tavuk gibi ne debertiyorsun

Depebızlık

Takla

Çocuk çayırda depebızlık kılıyor.

Depük

Kuru, ıslak olmayan yer

Yerler depük

Derbey

Lüks lastik (ayakkabı)

Camiyana derbey lastiği ile gideceğim.

Dişemek

Keskin hale getirmek.

Değirmen taşını dişemeye geldiler.

Divron

Ucu çatal V şeklinde yaba

Otu çengele divronla taktık.

Dobuç

Ucu sivri olmayan

Kalemin ucu iyice dobuç oldu. Açmak lazım.

Doh

Dikkat, hayret

Doh ! biri çağırıyor galiba

Dundar

Ustu kapalı

Yagmurda dundara dur ıslanırsın.

Düdek

Olgunlaşmamış meyve

Çocuklar incirin düdeğini yolmuş

Düşün

Mola, ara

Yaylaya giderken. Olucak’ta düşün edeceğiz.

Ebrimek

İncelmek, eskimek

Gömlek de iyice ebridi.

Ecünnü

Cin

Seni ecünnü çarpmış

Efir

Yanma hissi

Elini suya tut. Efirini alır.

Eğercek

Kirman

Eğercekle yün eğiriyor.

Ehel

İyi

Beter ehel oldu.

Encamı

Yaklaşık olarak

Ne var heri. Encamı bir goşama darı

Eşkere

Alenen, açıkça

Türküyü eşkere söyle.

Evcük

Çocuk oyun alanı

Çocuklar dere kıyısına evcük yaptılar.

Evsi

Ucu yanmış odun

Evsileri söndürmeden evden çıkma.

Evşün

Ekmek çevirmeye yarayan alet

Evşünle ekmeği çevirdim.

Evza

Kivrit

Evzan var mı? Ateş yakalım.

Farimek

Hafiflemek

Yağmur biraz faridi.

Faşırtı

Parazit.

Radyo faşırtı yapıyor.

Fayrap

Ateş, alev

Çocuklar mereğin götüne favrabı verdi.

Felifekiç

Paramparça

Araba kazada felifekiç oldu.

Feşel

Yaramaz, afacan

Oğlan beter feşel oldu.

Fetir

Sac üstünde yapılan bazlama

Sabah yağlı fetir devürmesi ne güzel olur.

Fıraklı

Örme çit

Çitin kenarını fıraklı yaptık.

Fırıç

Pişmiş meyve

Elmanın fırıçına da doyulmaz

Fışırtmak

Fırlatmak

Çocuklar taşı dereye fışırtıyor.

Follamak

Dış kabuk çıkarma

Fasulyeyi folla.

Fosük

Dişi olmayan

Fösük konuşuyor.

Gaban

Kaş, yamaç

Kaş gaban demeden gezdik.

Gaccuk

Kadar

Cin gaccuk boşluk kaldı.

Gacır

Yaş fındık kabuğu

Patoz gacıra gıynak katmış

Gagiliç

Biçimsiz, kaba, kuru

Zayıflamışta gagiliç olmuş.

Galemlik

Baca

Galemliğin şapkası rüzgardan düştü.

Gambak

Kel

Saçını sıfıra vurmuş kafası gambak olmuş

Ganayaklı

Sakin, mazlum

Bu çocuk çok ganayaklı

Garalastik

Lastik ayakkabı

42 numara garalastik giyerim

Gararbazar

Aşağı yukarı

Gararbazara iş olmaz. Ne kadar lazım.

Garcaşturma

Karıştırma, tahrikleme

Gavga garcasturma

Garduf

Patates

Akşama garduf sirkelisi var.

Garsamba

Eşya kalabalığı

Ev garsambayla doldu

Gasmuk

Taze çam kabuğu

Yaylada gasmuk yediğimiz günleri unutamam

Gavsun

Fındığın en dış yeşil kısmı

Gavsunu hararla tama koy.

Gavunç

Hadım

Hayalarına vurma gavunç olur.

Gebic

Kenarı olmayan

Duvarın bir tarafı gebiç kaldı

Gebicci

Değirmenci

Zaranın yarısını gebicci aldı.

Gecin

Follanmış fasulye kabuğu

Gecinleri yala, böceleri tereğe koy.

Gegecen

Bir çeşit orak

Gegecenle alafa gitti.

Gelçek

Merdiven

Mazıya gelçekle çıkılır.

Gerevi

Dal eğmek için kullanılan odun

Gervi de nasil bire (1) e benziyor.

Gıcımık

Sinir bozan, sinirlenilen

Çok gıcımık oldum.

Gıdık

Küçük sepet

Yumurtaları gıdığa koy, kırılmasın.

Gılik

Küçük ekmek

Sacdaki gıliki ömeç yapta yiyelim.

Gınnap

İp

Gınnap getir bağlayalım.

Gırklık

Koyun gırkma aleti

Gırklıkla koyunları gırktık.

Gışmık

Hayvan tekmesi

İnek gışmık atıyor. Yanına yaklaşma !

Gıymık

İnce ağaç parçası

Elime gıymık battı.

Gıynak

Tekleme fındık gavsunu

Patoz gacıra gıynak katmış.

Girebi

Küçük balta

Girebiy ver bahçe atlamaya gideceğim.

Gobca

Düğme

Gömleğin gobcaları düşmüş.

Gofil

Fıçı

Gofille su getir.

Gol

Küçük raf

Kittikler kapının golunda.

Gook

Kuytu. Çukur, delik.

Gözleri googa çekildi. Ölecek herhalde

Goşama

İki avuç miktarı

Bir goşama mısır ver.

Got

7 kg gelen olçü (külekten)

2 got başşak ettim

Gönümek

Meyvenin yumuşaması

Armutlar iyice gönüdü

Gumbul

Büyük sepet

Gumbulla gazel almaya gidicem.

Guruş taşı

Ocaklıktaki çıkıntı taşı

Lambayı guruş taşına koy.

Guvak

Kepek

Saçların çok guvaklanmış.

Guytak

Çukur

Yollar guytak dolu dikkat et.

Gübür

Toz ve pislik parçaları

Evin iyice tozunu gübürünü temizle.

Güvenek

İri sinek

Yazın yaylalarada güvenek çok olur.

Haccak

Güzel

Bu kız beter haccak

Haçan

Henüz

Haçan almayacaktın niye kandırdın

Halefet

Sohbet

Çocuklarla halefet ediyoruz.

Halik

Küçük taş

Halik taşları duvarın arasına koyarlar.

Halpıtmak

Yoğurt yemek

Yaylada yoğurt halpıtmanın tadına doyulmuyor.

Haltuk

Buzağının boynundaki ip tasma

Danayı haltuğundan tut. Kaçmasın

Happak

Sade yoğurt

Gel çocuğum sana habbak yedireceğim.

Harar

Örme büyük sepet

Bir harar talaş cıktı.

Harın

Dayanıksız

Çocuk çok harın. Hemen terliyor.

Harız

Boş bırakılan yer

Oğlan Amerikaya gitti. Tarlalar harız kaldı.

Hartama

Çatı kaplama için ince tahta

Yayla evlerinin üstü hep hartama

Hayana

Şimdilik, önden

Sen hayana git ben geliyorum.

Hayat

Antre, evin girişi

Pis ayaklarla hayata girme

Helle

Koyu un çorbası

Helle çorbası yer misin?

Henkimek

İhtiyarlamak

İyice henkimiş

Hennük

Toprağın yumuşaması

Hennük olunca tarla iyi ekiliyor.

Hepek

Gizli geçit kapağı

Çardağın hepeğini ört.

Heri

Madem

Eya heri

Herk

Bellenmiş toprak

Komşuya herk etmeye gideceğiz.

Hevlane

Küçük tencere

Dipleyi heylaneye yapalım.

Hılli

Göründüğü gibi olmayan

Hıllisi değil.

Hıltak

Tıkız olmayan, gevşek

Meelin başı hıltak. Suya koyun da şişsin

Hınkırmak

Sümkürmek

Git burnunu hınkırda gel.

Hırp

Kapalı

Kapıyı hırp et. Soğuk geliyor.

Hırpetmek

Örtmek

Kapıyı hırpet !!.

Hışır

Eski, dökük

Hıl Hışır ne varsa yakacağız.

Hızan

Çocuk

Hızanı koyuna gönderdim.

Hızım Darı

Zayıf mısır

Bu sene darılar hep hızımdarı.

Hiltik

Dirliksiz

Bu da çok hiltik. kavga garçaşturuyor.

Hollamak

Follamak

Cekirdek kısmı kabuktan ayırma

Honça

Küçük yük torbası

Cenikten honça gelmiş. Gelin alın.

Hopalak

Tombul

Çocuk çok hopalak

Hopul

Unun tortusu.

Çorbaya un çalarken karıştır. Yoksa hopul olur.

Hozan

Sık çalılık

Hozandaki yaykınları budamaya gitti.

Höl

Islak

Yatak höl olmuş.

Höldirik

İnce, içi dışı görünen

Şu höldiriki üstünden çıkar.

Höldüremük

Bir yudumluk çay

Bir höldüremük çay içelim çıkalım.

Höşül

Bulanık

Yağmurdan sonra obuzlardan höşül akıyor.

Höşül

Çayın dibi

Bardaktaki höşülü yala dök.

Imık

Sıcak

İçeri çok ımıkmış. Dışarıda buyduk.

Irgamak

Sallamak

Dalı ırga da fındıklar düşsün.

Irıb

İncelik, yöntem

İşin ırıbını ancak öğrendik.

Istınka

Ağzına kadar, tam, tamamen

Merek ıstınka ot dolu.

Işgın

Fındık filizi

Işgınlar iyice büyüdüler.

İçlik

Gömlek

Kendime içlik alacağım.

İğdiç

Eğri bacaklı

İğdiç iğdiç yürüyor.

İlekgün

Önceki gün

İlekgün geldim

İlistir

Metal Kevgir

Dipleyi ilisitrden süzelim.

İndem

O kadar,

İndem kötü değil.

Kakmuk

Yumruk

Çocuklar birbirini kakmukluyor.

Karaltı

Belli belirsiz görünen

Sabah bozuna bir karaltı gördüm.

Kayınmak

Akınmak

Çocuklar topukda akınıyor.

Kaynarı

Ölmeyecesiye

Kaynarı !!! ne var

Keçemen

Kertenkele

Yolda keşemenler cirit atıyor.

Kelçük

Meyve koçanı

Kelçükleri yala atın.

Keleplemek

Fışırtmak

Çocuk taşı kelepleyip attı.

Kelif

Basit baraka

Maktacılar kelif yaptılar.

Kemçük

Çukur, biçimsiz

Kemçük ağızlı.

Kemre

Hayvan gübresi

Üğümlerin diplerine kemre koyduk.

Kesek

Kısa çubuk

Kesekleri toplayın ateş yakalım.

Keşgül

Su kabağı

Gölden keşgülle su aldım.

Keşik

Sıra

Keşik değirmende olur. (Atasözü)

Keşir

Meyvenin yenilmeyen kısmı

Elmanın keşirleri yala dökün.

Keşir

Sulu karışımın katı kısmı

Yemeğin keşirini süzmeyin.

Kevrim

Kıvrım olmak

Yılana bak. Kevrim olmuş

Keyfanı

İhtiyar kadın

Keyfanının durumu iyi değil.

Kile

20 Kg.’a eşit ölçü

Bu sene 10 kile darımız çıktı.

Kirko

Tirizme vurmak için alet.

Kirkonun sapı kırıldı. Tirizmeyi yapamayacağız.

Kittik

Küçük sabun parçası

Kittikler kapının golunda.

Köm

Ahır

İnekleri köme getirin.

Kömeç

Kuru ağaç parçası

Kök kömeç toplayacağım.

Kömüş

Manda

Kömüşler suda yapmaya bayılır.

Kösmük

Sigara izmariti

Kösmükleri sobaya atın.

Köstüre

Yuvarlak bileme taşı

Köstüreyi çevir tırpan tutacağım.

Küpü

Baltanın sırtı

Şimdi küpüyü yersin ha !!!

Kürün

Su almak için İçi oyulmuş ağaç

Çocukları kürüne gönder su alsınlar.

Kütmek

Küçük Tahta tabüre

Kütmekle ocak başında oturuyor.

Küveç

Ağaçtan yapılan kab

Küveçe yal koyduk.

Löç

Çok ıslak

Odun lör löç olmuş.

Mada

İştah

Madadan kesildim.

Mafir

Defa, kez, kere

Üç mafir aradım. Bulamadım.

Makluvat

Zayıf yabani hayvan

Ne bu surat makluvat gibi olmuşsun.

Makta

Orman kesim işleri

Maktacılar kelif yaptılar.

Mam

Bir çeşit oyun

Çocuklar mam oynuyor.

Maslı

Sepet çubuğu

Abimler maslı kesmeye gitti.

Mayıs

Çilek

Mayıslar olmaya başladı.

Mazı

4 direk üzerindeki kiler

Mazının altına odunları koyduk.

Meel

Küçük geniş çapa

Ot kazmaya meel getir.

Meh

Buyur

Meh al.

Merek

Ot saklanan yer

Merekten ot getir, ineklere vereceğiz.

Merulcan

Taze diken ucu

Merulcan kavurması yediniz mi?

Mısgıç

Cimri

Çok mısgıç. Sinekten sağ çıkartıyor.

Misir

Domates

Bir misir sirkelisi olsa da yesek.

Mudara

Sağlam olmayan

Bu kapı mudara duruyor.

Mugalif

Zayıf, dayanıksız

Bu ev çok mugalif olmuş.

Mühkem

Sağlam

Buzağıyı mühkem ökle.

Obuz

Büyük su arkı

Obuzdan çite su kestim.

Oslama

Boşuna

Oslama demiyorlar: ifteriye gül olmaz.

Osmak

Kıyaslamak, var saymak

Her günü bu güne osma.

Oyrak

Çukur arazi

Köyün suyu karşıki oyraktan geliyor.

Ödlek

Korkak

Çok ödleksin.

Öğürmek

Kusmak

Midesi bulanmış öğürüyor.

Öğürsemek

İneklerin boğa istemesi

İnekler öğürsedi. Tutmaya gideceğiz.

Öklemek

Sabitlemek, belirlemek

Öküzü çite ökledim.

Örkenme

Alay etme

Çocuklar bana örkeniyor.

Ötürmek

İshal olmak

Çocuk hasta beter ötürüyor.

Paaç

Külde yapılan ekmek

Eskiden paaç ekmeği yapılırdı.

Padar

Çamın duş kabuğu

Padardan araba yaptık.

Pahal

Kıskanç, çekememezlik

Pahal insanları kimse sevmez.

Palan

İnce minder

Misafirin altina palan at.

Pancar

Kara lahana

Pancar çorbasına içyağ koydun mu?

Papara

Dayak

Konuşmana dikkat et. Parara yiyeceksin.

Papara

Yağlı şekerli ekmek tatlısı

Madan bir papara çekti sormayın.

Pasa

Devamlı

Pasa üstüme geliyor !!!

Paşka

Küçük ev

Rahmetlinin paşkası da çok eski idi.

Pattanguc

Bir çeşit oyuncak silah

Pattanguçu yukarı kaltır. Gözünüze gelebilir.

Payandura

Destek

Kaziğa payandura vuralım.

Paykırtmak

Kaçırmak

Canavar koyunları paykırttı.

Pee

Taş duvar

Tarladaki pee tekrar ürktü

Peş

Ek, yama

Pantalona peş vurulacak

Pıddak

Patlamış mısır

Çayla pıddak yemek çok güzel olur.

Picali

Bezelye

Picali kavurması çok güzel olur.

Pilastik

Bir çeşit ayakkabı

Çarşıya gideceğiz. Plastiğini giy.

Pisik

Sarı renkli

Çocuğa bak pisik gibi.

Pool

Taze pişmiş mısır

Pool haşlamışlar.

Pur

Sert kumlu toprak

Pur yeri eşmesi beter zor.

Putuna

Tahta turşu saklama kabı

Putunanın ağzını kapat. İçine Sıçan düşer

Pür

Çamın iğne yaprakları

Eskiden pürden yatak yaparlarmış.

Sağrak

Yağ saklama kabı

Bir sağrak yağımız var.

Sakırtdak

İnsan yapışan böcek

Ne zrsız. Sakırtdak gibi yapışıyor.

Saplık

Balta, kazma, vs. sap kısmı

Bir saplıkta belini kırarım.

Saplıyak

Metal yemek kepçesi

Terekten saplıyakı ver.

Sarıcalı

Bir çeşit balsız arı

Sarıcalı yuvasına dikkat et.

Sazmak

Islak çimen

Camışlar sazmağı çok sever.

Sef

Yanlış

Seflin oldu. Özür dilerim.

Semete

Vasıta, sebep

Yağın semetesine yemeği yedik.

Serenti

4 direk üzerindeki kiler

Serentiden darı al gel.

Set

Küçük divan

Sette oturalım.

Sırappa

Sıradan

Sırappa dizilip oyun oynadılar.

Sırtarmak

Alaylı Gülmek

Ne sırtarıyorsun? Açıkta bir şey mi var?

Sinmek

Saklanmak

Çocuklar sindi onları bulamıyorum.

Sökütmek

Çıkarmak, soyunmak

Üstünü başını söküt çamaşır yıkayacağım.

Söykenmek

Yaslanmak

Ocakbaşında söykenip uyuyakalmış.

Suluk

Süzme konulan yer

Suluktaki süzmeye taş koyun suyu geçsin.

Sümüç

Baş ile işaret parmağı arası

İki tahta arasında İki sümüçlük açık kaldı

Şalak

Geçmiş Salatalık

Şalak bostanları yala doğra.

Şelek

Orta boy sepet

Taş şeleğimiz nerede?

Şenlik

Yemek

Evde hiç şenliğim yok. Sahura ne yiyeceğiz?

Şişek

Genç Erkek koyun

Şişekleri kurbana götüreceğim.

Taflan

Kara yemiş

Taflan dalından pattanguç yaptım.

Tam

Ahır

İnekler tamdan çıkmadılar.

Taran

Sudaki taşın altı.

Büyük balıklar taranda saklanır.

Tasal

Tembel, beceriksiz

Beter tasal. Hiçbir iş yapmıyor.

Tay

Yük, parça

Değirmene 2 tay zara attım.

Taylanmak

Hazırlanmak

Taylan da gidelim. Bizi bekliyorlar.

Tesbermek

Kurumak

Hamur tesberdi.

Tevek

Asma dalı

Tevekle ottukları sardık.

Tevekkel

Ganayaklı, sakin

Tevekkel, kimseye zararı yok.

Tıkız

Sıkı sıkıya kapalı

Kavanozu iyive tıkızlayın akmasın

Tıman

Don

Şuna kemer alın, tımanı düşüyor.

Tırmıt

Mantar

Bizimkiler tırmıt toplamaya gitti

Tibal

Giyiminde aşırı titiz olan.

Çok tibal. Yağmurda dışarı bile çıkmıyor.

Tili

Seçici, seçen

Çok tili. Devamlı yemek seçiyor.

Tirizme

Toprağı kazarak kökleri çıkar.

Kirkoyla tirizme vurmaya gidecğiz.

Tokalak

Yuvarlak

Belledikten sonra tokalağı kıralım.

Toklu

Kuzunun büyüğü

Toklular etlendi

Topuk

Sert ot.

Çocuklar topukta akınıyor.

Topuk

Yayla otu

Topukta koşması ne güzeldir.

Topur

Çoklu Fındık çotanağı

Topurlar patozda ayıklanıyor.

Töngel

Bir çeşit muşmula

Töngeller gönümeye başladı.

Tülemek

Oluşmak, meydana gelmek

Fındıklar yeni tülemeye başladı.

Tümsek

Yüksek kasis

Araba kullanırken tümseklere dikkat et.

Tünek

Kuşların tüyü

Kartal’ın tüneği divit gibi

Tünemek

Tavukların konması

Tavuklar caplamaya tünemiş.

Uruf olmak

Üzülmek

Uruf oldum.

Uslu

İleri gelen büyükler

Usluların yayında sigara içilmez

Uşaklık

Rahim

Kadının uşaklığı eğrilmiş. Çektirmeye gidecek.

Üğüm

Fındık dalı

Üğümler iyice kartlaştı.

Üşmek

Oymak (toprak)

Seesin altını devamlı üşüyorlar.

Üveç

Yaşına gelmemiş erkek koyun

Bir üveç keste yiyelim.

Vire

Daima, devamlı

Vire üstüme geliyor.

Yağlaş

Muhallebi

Fırın darısı yalaşı yedin mi?

Yalavu

Ateş alevi

Yalavu vuruyor.

Yalavuz

Kimsesiz

Yalavuz yemek yenmiyor.

Yarmaça

Yarılmış odun

Yarmaca yığınını gördün mü?

Yasan olmak

Ortadan kaybolma

Çocuklar yasan oldu.

Yaykın

Kızılağaç

Yaykından otluk ağacı yapacağım.

Yenlik

Hafif

Bu yük çok yenlik olmuş.

Yetesiye

Hızlı gitmek

Eskiden yaylaya yetesiye giderdik.

Yolmak

Elle sökmek

Bizimkiler ot yolmaya gitti

Yuka

Derin olmayan su

Çocuklar yuka yerde çimiyor.

Yülemek

Ucunu sivriltmek

Çangalları yüledim

Zaar

Uyuz köpek

Sabaha kadar zaar gibi geziyor.

Zabacca

Yarın sabah

Zabacca yaylaya gideceğiz

Zara

Un yapılan mısır ve buğday

Zaraları değirmene götürdüm.

Zeğele

Akşam

Zeğele bize gel

Zıbıç

Sebze ve meyve sapı

Pancarın zıpıçlarını kır.

Zıpcık

Taze taldan yapılan müzik aleti

Çocuklar Zıpçık yapıyor.

Zivzik

Küçük fare

Tuzak zivzik yakalamış.

Zollu

Güzel

Ayam zabacca beter zollu olacak

Zumbuk

Yumruk

Zumbuğu kafana yersin.